19 oktober 2026

Eerste hulp bij netcongestie: Fall-Back Flex & Winterflex

Het Vlaamse elektriciteitsnet zit vol. Op 15 oktober 2026 telde Fluvius 2.221 openstaande aanvragen voor een aansluiting op hoog of zeer hoog vermogen waarvoor nog geen contract getekend is. Ongeveer de helft daarvan (1.123) kan enkel flexibel aangesloten worden via Fall-Back Flex, omdat het lokale net of het hogerliggende Elia-net verzadigd raakt. Daarbovenop staan nog 302 batterijdossiers open.

Netcongestie in Vlaanderen. Oranje: in deze zones zijn enkel flexibele aansluitingen mogelijk. Geel: in deze zone krijgen klanten die 1 MVA of meer extra vermogen wensen, een flexibele aansluiting. Groen: in deze zones zijn nog klassieke/permanente aansluitingen mogelijk tot een totaal vermogen groter dan 5 MVA. Bron: https://www.fluvius.be/nl/nieuws/netcongestiemaatregelen-in-vlaanderen/cijfers-kaarten

Vlaanderen grijpt in

Sinds december 2025 moeten netbeheerders in congestiegebieden een flexibele aansluiting aanbieden in plaats van een aanvraag te weigeren (decreet 559, op basis van Europese richtlijn 2024/17.11). Daarnaast werkt de Vlaamse Nutsregulator (VNR) aan een voorrangsregeling: eerst gezinnen en essentiële diensten, dan flexibele bedrijven, en als laatste datacenters en standalone batterijparken.

Hoe zit de voorrangsregeling in elkaar?

De voorrangsregeling telt drie categorieën:

1. Gezinnen en essentiële maatschappelijke diensten — ziekenhuizen, scholen, waterzuiveringsinstallaties, politie en defensie. Zij krijgen altijd voorrang.

2. Bedrijven die actief congestie verlichten — ondernemingen die kunnen garanderen dat ze op piekmomenten minder stroom afnemen of zelfs stroom teruggeven aan het net, stijgen in de rangschikking. Ze krijgen de status van 'congestieverzachter'. Elektriciteitsopslagfaciliteiten met telecontrole — een BESS met een gecertificeerd EMS — staan expliciet in de lijst van wie hiervoor in aanmerking komt.

3. Datacenters en standalone batterijparken — zij komen als laatste, omdat ze veel capaciteit reserveren op het transportnet terwijl hun directe waarde voor het distributienet, waar congestie zich vooral voordoet, eerder beperkt is.

Ondertussen zit de markt niet stil. Met Fall-Back Flex en de winterflex-producten ShortFlex™, LongFlex™ en MaxUsage™ heeft Fluvius vandaag al instrumenten om netcongestie op te vangen. Wie die begrippen begrijpt, weet ook hoe flexibiliteit zich vertaalt in een snellere aansluiting én in extra inkomsten. Lees er hieronder alles over!

Fall-Back Flex: vandaag al aansluiten in een congestiezone

Zolang het wettelijk kader voor de flexibele aansluitingsovereenkomst (FAO) niet volledig is uitgewerkt, werkt Fluvius met een tussenoplossing: Fall-Back Flex (ook geschreven als fallback flex).

Het principe is eenvoudig. Je krijgt de nieuwe aansluiting of verzwaring met het volledige vermogen dat je hebt aangevraagd. In ruil mag Fluvius dat vermogen tijdelijk beperken wanneer het lokale net onder druk staat. Dat gebeurt via telecontrole: Fluvius stuurt een setpoint naar de zogenaamde Netflex-kast. Je installatie moet binnen maximaal 3 minuten terugschakelen naar het afgesproken niveau. Zo'n signaal kan dag en nacht komen. En dat is best een uitdaging, want hoe zorg je dat je bedrijfsvoering niet in het gedrang komt?

Alles over Fall-Back Flex

Voor wie? Fall-Back Flex wordt aangeboden bij nieuwe of verzwaarde aansluitingen vanaf 100 kVA in zones waar Fluvius congestie verwacht. Per zone beschrijft een zonefiche waar de netbeperking zit, hoeveel flexibel vermogen van jou gevraagd kan worden en voor welke periode.

Hoe lang? Fall-Back Flex is uitdrukkelijk tijdelijk. De formule vervalt zodra Fluvius de geplande netversterking in de zone heeft uitgevoerd. En zodra het regelgevend kader rond is, wordt het contract omgezet naar een flexibele aansluitingsovereenkomst. De verplichting tot flexibiliteit verdwijnt dus niet — ze krijgt een structurelere vorm.

Waarom dit relevant is: in het voorjaar van 2026 versoepelde de Vlaamse regulator de voorwaarden voor Fall-Back Flex, waardoor honderden vastgelopen aansluitingsdossiers flexibel kunnen worden aangesloten. Voor veel bedrijven op de wachtlijst is Fall-Back Flex vandaag dus de snelste weg naar meer vermogen.

De valkuil: een setpoint van Fluvius is een harde bovengrens. Als je productieproces niet kan terugschakelen, betaal je die flexibiliteit in stilstand. Een batterij op je site lost dat op: bij een beperking vangt de BESS het verschil op, terwijl je processen gewoon doordraaien.

Winterflex: ShortFlex, LongFlex en MaxUsage uitgelegd

Naast de aansluitingsformules koopt Fluvius ook flexibiliteit aan op de markt, de zogenaamde marktflex. Omdat het distributienet in Vlaanderen vooral in de winter onder druk staat (verwarming, warmtepompen, laadpalen tijdens de avondpiek), lopen die markttesten per seizoen. De winterflex 2026-2027 loopt van 1 december 2026 tot en met 31 maart 2027. Vorig seizoen (2025-2026) liep de winterflex van 1 december tot 30 april, in tientallen flexzones verspreid over Vlaanderen, met de focus op afnameverlaging en injectieverhoging. In de zomer verschuift de focus naar het opvangen van zonnepieken.

Fluvius koopt die flexibiliteit via het NODES-marktplatform, met drie producten:

ShortFlex™ — dagelijkse activatie

Meer over ShortFlex™

Marktpartijen bieden dagelijks blokken flexibiliteit aan (minder afnemen of meer injecteren ten opzichte van een baseline). Fluvius kiest welke blokken die dag effectief worden geactiveerd en betaalt een activatievergoeding. Er is geen reservatie vooraf: het is een open orderboek met dagelijkse bieding en selectie.

LongFlex™ — capaciteit reserveren

Meer over LongFlex™

Je houdt vooraf een deel van je vermogen beschikbaar tijdens afgesproken tijdsvensters, bijvoorbeeld werkdagen tijdens de avondpiek. Daarvoor krijg je een reservatievergoeding. In ruil ben je verplicht om dat gereserveerde vermogen ook aan te bieden in de ShortFlex-markt, waar Fluvius de nodige activaties aankoopt. LongFlex geeft de netbeheerder dus zekerheid op volume.

MaxUsage™ — een vermogensplafond

Meer over MaxUsage™

Je spreekt met Fluvius vooraf een maximaal afname- of injectievermogen af dat geldt op specifieke piekmomenten. Er is geen activatiesignaal nodig: je respecteert het plafond automatisch op de momenten die in je bod staan, en je wordt daarvoor vergoed. Voorbeeld: een bedrijf in een drukke zone engageert zich om tijdens de winterpiek niet meer dan 2 MW af te nemen. Dit product is ideaal voor

Hoe neem je deel?

Deelname loopt via een Flexibility Service Provider (FSP): een partij die bij Fluvius en op NODES geregistreerd is, de installaties in een flexzone groepeert in een portfolio en de biedingen beheert. Yuso is geregistreerd als FSP bij Fluvius: wij nemen je installatie op in een portfolio in jouw flexzone, bieden namens jou in ShortFlex, LongFlex en MaxUsage, en onze sturing zorgt ervoor dat je batterij de geactiveerde flexibiliteit ook effectief levert. Belangrijk: niet elke locatie ligt in een flexzone, en de zones kunnen per seizoen wijzigen. Fluvius publiceert de zones elk seizoen op zijn website

De batterij als toegangsticket

Een batterij op je bedrijfssite helpt niet alleen jezelf, maar ook het net. Wanneer het druk is, kan ze stroom leveren in plaats van afnemen. Zo komt er ruimte vrij voor andere bedrijven in de buurt. Die bijdrage wordt beloond: met een batterij schuif je op in de wachtrij voor een netaansluiting.

Eco Technics

Kan je bedrijf vandaag niet uitbreiden omdat het net vol zit? Dan wordt een batterij je toegangsticket. Wie flexibel is, komt sneller aan de beurt.

Bovendien werkt die batterij op twee manieren voor je. Ze vangt een beperking van Fluvius op, zodat je productie gewoon doorloopt. En ze kan haar flexibiliteit verkopen in de winterflex. Wat eerst een verplichting leek, wordt zo een extra inkomstenbron.

Daar komt Yuso in beeld. Wij sturen je batterij slim aan, zodat ze je plaats op het net versterkt én geld opbrengt. Als geregistreerde FSP bij Fluvius bieden we haar flexibiliteit ook rechtstreeks aan in de winterflex.

Wat betekent dit concreet voor jouw situatie?

Als jouw bedrijf vandaag op de wachtlijst staat of een uitbreiding plant, is dit het moment om na te denken over een geïntegreerde aanpak:

  • Een BESS op je site verhoogt je prioriteit voor een netaansluiting

    Met een batterij wordt een Fall-Back Flex-aanbod van Fluvius een haalbare optie, zonder risico op productiestilstand

    In een flexzone kan je batterij extra inkomsten halen uit de winterflex (ShortFlex, LongFlex en MaxUsage)

  • Slimme sturing levert extra inkomsten op via Day-Ahead arbitrage en flexibiliteitsdiensten. Ontdek hier onze oplossingen.

  • Je voldoet aan de voorwaarden die de overheid stelt aan 'congestieverzachters'

De vraag is niet meer óf je netprioriteit meespeelt in de businesscase voor opslag — maar of jouw team die al verrekent!

Veelgestelde vragen over netcongestie en flexibiliteit

Wat is Fall-Back Flex?

Fall-Back Flex is een tijdelijke aansluitingsformule van Fluvius voor bedrijven in zones met netcongestie. Je krijgt het volledige gevraagde vermogen, maar Fluvius kan dat vermogen bij piekbelasting tijdelijk beperken via een setpoint.

Wat is een flexibele aansluitingsovereenkomst (FAO)?

Een FAO is een aansluitingscontract waarbij de netbeheerder het beschikbare vermogen onder voorwaarden kan beperken. Het Vlaamse decreet verplicht netbeheerders om in congestiegebieden zo'n overeenkomst aan te bieden in plaats van een aansluiting te weigeren. Fall-Back Flex-contracten worden omgezet naar een FAO zodra het kader definitief is.

Wat is het verschil tussen ShortFlex, LongFlex en MaxUsage?

ShortFlex is de dagelijkse markt waarin Fluvius flexibiliteit activeert. LongFlex is een reservatie: je houdt vooraf vermogen beschikbaar en biedt het aan in ShortFlex. MaxUsage is een vooraf afgesproken plafond op je afname of injectie tijdens piekmomenten, zonder activatiesignaal.

Wat is winterflex?

Winterflex is de verzamelnaam voor de flexibiliteit die Fluvius tijdens het winterseizoen aankoopt in zijn flexzones, gericht op afnameverlaging en injectieverhoging tijdens de winterpieken. Het seizoen 2026-2027 loopt van 1 december 2026 tot en met 31 maart 2027.

Wat is een FSP?

Een Flexibility Service Provider is een marktpartij die flexibele installaties van bedrijven bundelt en namens hen biedt op de flexibiliteitsmarkt van de netbeheerder. Yuso is geregistreerd als FSP bij Fluvius.

Kan een batterij deelnemen aan de flexibiliteitsmarkt van Fluvius?

Ja. Een batterij kan op commando haar afname verlagen of meer injecteren, en is daardoor bij uitstek geschikt voor ShortFlex, LongFlex en MaxUsage — op voorwaarde dat ze in een flexzone ligt.

Het regelgevend signaal is duidelijk

De VREG werkt de details nog uit, maar de richting staat vast. Bedrijven die nu begrijpen hoe het mechanisme werkt en hun installaties daarop afstemmen, bewegen vóór de regels volledig zijn uitgeschreven. Dat is een voorsprong die achteraf moeilijk in te halen valt.

👉 Wil je weten wat een BESS met Yuso slimme sturing voor jouw netpositie en businesscase kan betekenen?

Neem contact op met ons sales team!

sales@yuso.com of +32 56 960 124



Cookies

Deze website maakt gebruik van cookies om de surfervaring te verbeteren. Sommige cookies zijn noodzakelijk voor een goede werking van de website. U kan cookies weigeren, maar dit kan een impact hebben op de surfervaring. Meer info